YALPIZ (MENTHA PIPERITA) O’SIMLIGIDAN EFIR MOYI AJRATISH USULLARI: https://doi.org/10.5281/zenodo.15259428 - Fattoxova , D.O; Abdumalikova , S.F; Sobirova , M.B (International scientific and practical conference, 2025)
Efir moylari turmush tarzimizda keng qo‘llaniladigan moddalardan biridir. Yuvish vostalari, kosmetika, farmatsevtika, parfyumeriya, qandolat mahsulotlari ishlab chiqarishda keng qo‘llaniladi. Mentha piperitta tahlilida eng ko‘p uchraydigan birikmalar 1-Dekanol, 2-geksil- (3,8471%) va L-mentol (3,5439%), bu yalpiz moyi ekstraktining xushbo’yligi va uning o’ziga xos xushbo’y hidi borligi uchun juda muhimdir. Ajratib olish texnologiyasida efir moyining umumiy hosildorligi va sifatini yaxshilash muhim element hisoblanadi. Efir moylarini olish odatda ikkita asosiy usul bilan amalga oshiriladi: azeotrop distillash (gidrodistillash, gidrodiffuziya va bug ’distillash) va erituvchilar bilan ekstraksiya. Ushbu maqola Mentha piperita o‘simligining efir moylarini ajratib olishning usullari yoritilgan.